|
تحلیل کمبود برق در فصل گرم در ایران
طراحی مدل مفهومی و کاربست علیت اکتشافی (شواهد محور)
|
کیومرث حیدری*    |
| گروه اقتصاد پژوهشگاه نیرو و رئیس پژوهشکده مطالعات سیاستگذاری و حکمرانی ، kheydari@nri.ac.ir |
|
|
چکیده: (773 مشاهده) |
| کمبود انرژی الکتریکی در فصل گرم به یک بحران در ایران تبدیل شده است. پیشران‌های این بحران، زنجیره علیت و چگونگی خروج از این بحران، پرسش‌های اصلی این پژوهش است. با وجود غنی بودن ادبیات پژوهش و مطالعات علیت (مانند رابطه رشد اقتصادی و مصرف برق) آسیب‌شناسی این بحران مورد توجه قرار نگرفته است. این پژوهش با استفاده از الگوی تحلیل مبتنی بر یک مدل مفهومی و علیت اکتشافی (شواهد محور) از دو مسیر یعنی کانال‌های عرضه و تقاضا و همچنین عوامل مربوط به شرایط اقلیمی و کیفیت حکمرانی ریشه‌های بحران را بررسی و شناسایی کرده است. نتایج نشان می‌دهد گسترش استفاده از تجهیزات خنک‌کننده، حکمرانی ضعیف با تشویق مصرف در اوج بحران و بهره‌برداری از تخفیف قیمت برق در مناطق گرمسیر به عنوان یک ابزار سیاسی، از مهم‌ترین عوامل بحران برق در ایران هستند. این بحران از یک الگوی الاکلنگی تبعیت می‌کند. یعنی همان اهرم‌هایی، که موجب تشدید فشار تقاضا می‌شوند، در سمت مقابل ظرفیت‌های عرضه و توان تولید را سرکوب می‌کنند. در نهایت، مشروط کردن واگذاری انشعاب جدید به ارائه اوراق ظرفیت تولید و همچنین تکلیف به خرید اوراق ظرفیت جبرانی برای مازاد تقاضای مشترکین موجود با ایجاد امکان مبادله‌پذیری این اوراق، به عنوان ابزار خروج از بحران معرفی شده است. |
|
| واژه‌های کلیدی: الگوی الاکلنگی، اوراق ظرفیت، بحران برق ایران، سیاست قیمت‌گذاری معکوس |
|
|
متن کامل [PDF 1333 kb]
(323 دریافت)
|
|
نوع مطالعه: پژوهشي |
موضوع مقاله:
تخصصي
|
|
|
|
|
|
