fa عوامل موثر بر فقر چندبعدی، رویکرد مدل‌های چند سطحی پنل تخصصي Special پژوهشي Research <span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">این مطالعه با هدف بررسی عوامل موثر بر فقر چندبعدی که یکی از مشکلات اقتصادی اجتماعی ریشه</span></span><span dir="LTR">‌</span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">ای قابل توجه در ایران است، انجام شده است. برای غلبه بر محدودیت‌های مطالعات پیشین، در این مطالعه از مدل چند سطحی استفاده گردید تا به طور همزمان امکان تجزیه و تحلیل در سطح فردی و کلان (ویژگی</span></span><span dir="LTR">‌</span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">های اقتصادی و نهادی) فراهم آید. ابتدا در این مطالعه به تفصیل شاخص فقر چندبعدی الکیر فوستر برای ایران و استان</span></span><span dir="LTR">‌</span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">ها طی سال</span></span><span dir="LTR">‌</span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">های 1394-1384&nbsp; محاسبه و ارائه شد. سپس در گروه عوامل فردی موثر بر فقر چندبعدی 7 متغیر بعد خانوار، سطح تحصیل سرپرست و همسر سرپرست خانوار، جنس، سن و وضعیت تأهل سرپرست خانوار و در نهایت متغیر درجه استقلال اعضای خانوار مورد بررسی قرار گرفت. در گروه عوامل کلان و نهادی، 10 متغیر تولید ناخالص سرانه هر استان، ارزش افزوده سرانه آموزش، بهداشت، تأمین اجتماعی، نرخ بیکاری (با یک دوره وقفه)، نرخ تورم (با یک دوره وقفه)، اعتبارات هزینه</span></span><span dir="LTR">‌</span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">ای و تملک دارایی</span></span><span dir="LTR">‌</span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">های سرمایه</span></span><span dir="LTR">‌</span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">ای سرانه، مالیات سرانه و در نهایت نرخ شهر نشینی مورد بررسی قرار گرفت. نتایج تحقیق نشان می</span></span><span dir="LTR">‌</span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">دهد که هر دو گروه&nbsp; سطح فردی&nbsp; و سطح نهادی و کلان بر شاخص فقر چندبعدی اثرگذار می</span></span><span dir="LTR">‌</span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">باشد در بین متغیرهای سطح فردی مهم</span></span><span dir="LTR">‌</span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">ترین عوامل تأثیرگذار بر شاخص فقرچند بعدی به ترتیب سال</span></span><span dir="LTR">‌</span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">های تحصیل سرپرست خانوار، درجه استقلال تعداد اعضای خانوار و در نهایت بعد خانوار است. در بین متغیرهای سطح کلان، نرخ تورم (با یک دوره وقفه) مهم</span></span><span dir="LTR">‌</span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">ترین و مؤثرترین متغیر (از لحاظ بزرگی ضریب) بر شاخص فقرچند بعدی است.</span></span> &nbsp;<br> This study aims to investigate the factors affecting multidimensional poverty, as a complicated socioeconomic problem in Iran. To overcome some problems and limitations which the previous studies encountered them, we used a multilevel model to analyze individual and macro level factors simultaneously. First, we explain the Alkire-Foster model of measuring multidimensional poverty in detail and measured this index in Iran and all its 31 provinces during 2005-2015. Then we use 7 variables in individual level (Household size, education level of head of households, education level of the head&rsquo;s spouse, sex, age and marital status of the head and&nbsp; independence degree of households members) and 10 variables in the province (GDP, per capita value added of education sector, per capita value added of health sector, per capita value added of social security sector, unemployment rate, inflation rate, per capita government expenditures, per capita government investment, per capita tax and degree of urbanization) to analyze the factors affecting multidimensional poverty. The results show that both individual and macro level factors affect the multidimensional poverty index. By comparing the estimated coefficients, among the individual level factors, education level of head of household, independence degree of household&rsquo;s members and household size are the most affecting variables and in the macro level factors, the inflation rate is the most important variable.<br> &nbsp;<br> &nbsp; فقر چندبعدی, مدل‌های چند سطحی, عوامل سطح فردی, عوامل سطح کلان, عوامل سطح نهادی Multidimensional Poverty, Multilevel Models, Individual Level Factors, Macro Level Factors, Institutional Level Factors 7 46 http://qjerp.ir/browse.php?a_code=A-10-1000-5&slc_lang=fa&sid=1 ali asghar salem علی اصغر سالم salem207@yahoo.com 10031947532846007322 10031947532846007322 Yes Allameh Tabataba'i University دانشگاه علامه طباطبائی جواد عرب یار محمدی javad.yarmohamadi@gmail.com 10031947532846007323 10031947532846007323 No دانشگاه سمنان