fa تقویت بهره وری و عوامل موثر بر پیچیدگی اقتصادی؛ با تاکید بر کارایی تخصصي Special پژوهشي Research <span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">یکی از مهم‌ترین اهداف کلان اقتصادی کشورها، ایجاد شرایط لازم جهت ارتقاء رشد اقتصادی مستمر و باثبات است که پیچیدگی اقتصادی به عنوان یکی ازمهم‌ترین بخش‌ها در جهت دستیابی به این هدف می‌تواند مورد توجه قرار بگیرد. بهره‌وری یکی از متغیرهای اصلی مؤثر بر پیچیدگی اقتصادی است؛ بنابراین تقویت آن می‌تواند سبب افزایش پیچیدگی اقتصادی شود. برای تقویت بهره‌وری می‌توان مؤلفه‌های کارایی را مورد بررسی قرار داد که از مهم‌ترین این مؤلفه‌ها می‌توان به افزایش کیفیت آموزش، آموزش حین خدمت، استفاده اثربخش از استعدادها، فراهم نمودن منابع مالی برای تولید کالاهای متنوع و کم‌تر فراگیر و دسترسی به خدمات مالی، در دسترس بودن آخرین فناوری‌ها، جذب فناوری توسط شرکت‌ها، سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی و انتقال فناوری اشاره نمود. تقویت مؤلفه‌های مذکور منجر به کسب دانش و فناوری برتر و ارتقاء پیچیدگی اقتصادی می‌گردد. لذا این پژوهش، با تأکید بر کارایی و مؤلفه‌های آن و با استفاده از روش گشتاورهای تعمیم‌یافته(</span></span><span dir="LTR">GMM</span><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">)؛ به بررسی تأثیر تقویت بهره‌وری بر پیچیدگی اقتصادی کشورهای منتخب در مرحله کارایی محور و در شرف ورود به مرحله نوآوری طی دوره زمانی 2016-2006 می‌پردازد. لذا نتایج پژوهش نشان می‌دهد، متغیرهای نرخ ارز، تقویت بهره‌وری و مؤلفه‌های آن، الزامات اساسی و نوآوری تأثیر مثبتی بر پیچیدگی اقتصادی کشورهای مورد بررسی دارند.</span></span><span dir="LTR"></span><br> &nbsp; One of the most important macroeconomic goals of countries is to create the necessary conditions to promote continuous and stable economic growth, which economic complexity can be considered as one of the most important sectors to achieve this goal. Productivity is one of the main variables affecting economic complexity; therefore, strengthening it can increase economic complexity. To enhance productivity, efficiency components can be examined, the most important of which are increasing the quality of training, in-service training, effective use of talents, providing financial resources for the production of diverse and less inclusive goods, access to financial services, the availability of the latest technologies, the absorption of technology by companies, foreign direct investment and technology transfer. Strengthening these components leads to the acquisition of superior knowledge and technology and promotes economic complexity. Therefore, this study with emphasizing on efficiency; examines the impact of the components of strengthening productivity on the economic complexity of selected countries at the efficiency-driven stage and on the verge of entering the innovation phase during the 2006-2016 to use of method the Generalized Method of Moments (GMM) will pay. The results show that exchange rate variable, strengthening productivity and its components, basic requirements and innovation has a positive impact on economic complexity. پیچیدگی اقتصادی, تقویت بهره وری, کارایی, گشتاورهای تعمیم یافته(GMM) Economic Complexity, Strengthening productivity, Efficiency, Generalized Method of Moments (GMM) 355 387 http://qjerp.ir/browse.php?a_code=A-10-2814-1&slc_lang=fa&sid=1 Nader Mehregan نادر مهرگان mehregannader@yahoo.com 100319475328460012803 100319475328460012803 No Professor, Faculty of Economics and Social Science, Bu-Ali Sina University, Hamedan, Iran استاد داﻧﺸﮑﺪه اﻗﺘﺼﺎد و ﻋﻠﻮم اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ داﻧﺸﮕﺎه ﺑﻮﻋﻠﯽ ﺳﯿﻨﺎ، ﻫﻤﺪان Mohsen Tartar محسن تارتار mohsentartar@gmail.com 100319475328460012804 100319475328460012804 No Ph.D Student in Public economics, Faculty of Economics and Social Sciences, Bu-Ali Sina University, Hamadan, Iran داﻧﺸﺠﻮی دﮐﺘﺮی اﻗﺘﺼﺎد ﺑﺨﺶ ﻋﻤﻮﻣﯽ داﻧﺸﮑﺪه اﻗﺘﺼﺎد و ﻋﻠﻮم اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ داﻧﺸﮕﺎه ﺑﻮﻋﻠﯽ ﺳﯿﻨﺎ، ﻫﻤﺪان Razieh Davarikish راضیه داوری کیش r.davarikish@gmail.com 100319475328460012805 100319475328460012805 Yes Ph.D Student in Public economics, Faculty of Economics and Social Sciences, Bu-Ali Sina University, Hamadan, Iran داﻧﺸﺠﻮی دﮐﺘﺮی اﻗﺘﺼﺎد ﺑﺨﺶ ﻋﻤﻮﻣﯽ داﻧﺸﮑﺪه اﻗﺘﺼﺎد و ﻋﻠﻮم اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ داﻧﺸﮕﺎه ﺑﻮﻋﻠﯽ ﺳﯿﻨﺎ، ﻫﻤﺪان