fa بررسی شدت انتقال نرخ ارز ترجیحی به قیمت شکر در ایران: کاربرد رهیافت مارکوف سوئیچینگ تخصصي Special پژوهشي Research <span style="font-size:10pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="line-height:115%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:115%"><span b="" mitra="" style="font-family:">نرخ ارز</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:115%"><span 2="" badr="" style="font-family:">،</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:115%"><span b="" mitra="" style="font-family:"> هنگامی که با تحولات اقتصادی تعدیل نشود، موجب انحراف نرخ واقعی ارز شده و در چنین شرایطی کالاها و خدمات وارداتی به طور مستقیم با افزایش قیمت مواجه می‌شوند. تخصیص ارز با نرخ ترجیحی به بخش کشاورزی به دلیل نقش ذاتی خود در تامین امنیت غذایی سبب شده تا قیمت کالاها در بازار، چندنرخی شود. در چنین شرایطی سوال اصلی این مقاله این است که، آیا تخصیص ارز ترجیحی یا رسمی (4200 تومانی) به شکر توانسته است به قیمت نهایی این کالا منتقل شود</span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:115%">.</span></span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:115%"><span b="" mitra="" style="font-family:"> برای پاسخ به این سوال از داده‌های سری زمانی قیمت شکر در داخل و جهانی آن، نرخ ارز رسمی طی دوره زمانی فروردین 1390 الی آذر 1398 با تواتر ماهانه و الگوی غیرخطی مارکوف سوئیچینگ</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:115%"><span b="" mitra="" style="font-family:">(</span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:115%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">MSIAH</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:115%"><span b="" mitra="" style="font-family:">) استفاده شده است. بررسی آزمون خطی&rlm;بودن نشان می‌دهد که متغیرهای مدل دارای ارتباط و رفتار غیرخطی بوده در نتیجه، بکارگیری الگوی غیرخطی مارکوف سوئیچینگ، مناسب است.</span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:115%"></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="text-autospace:none"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">نتایج تحقیق نشان داد که، طی دوره زمانی فروردین 1390 الی آذر 1398، متوسط نرخ رشد قیمت ماهانه شکر برابر 5/1درصد بوده است. این در حالی است که، طی دوره اجرای سیاست ارز ترجیحی (اردیبهشت 1397 الی آذر 1398)، که این بدان معناست که تخصیص ارز ترجیحی نتوانسته است، اثر نرخ ارز بر قیمت شکر را مهار کند</span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">.</span></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="text-justify:kashida"><span style="text-kashida:0%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:115%"><span b="" mitra="" style="font-family:">همچنین نتایج حاکی از آن است که در کوتاه&rlm;مدت، عبور نرخ ارز به قیمت شکر در دو رژیم اتفاق افتاده که در رژیم‌ دوم معنی‌دار و برابر 5 درصد و در بلندمدت نیز میزان عبور در این رژیم‌، برابر 6 درصد بوده است.</span></span></span></span></span></span></span></span></span></span><br> &nbsp; <div></div> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Due to its inherent role in ensuring food security and as one of the productive sectors of the economy, the agricultural sector has a priority in receiving preferential currency. Having a preferred currency has caused the price of this commodity in the market to be multi-valued. On the other hand, the allocation of billions of dollars at a price lower than the free market price of foreign exchange to imports makes the percentage of the effect of the preferred currency on the price of commodities more important. In such circumstances, it must be determined whether the allocation of preferential or bank currency (42000Rials) to sugar has been able to be transferred to the final price of this commodity. To answer this question, time series data with monthly frequency of domestic sugar prices, official exchange rates and world prices during the years 2011: 03-2019:11 and the nonlinear pattern of Markov MSIAH regime change have been used. The results showed that during the period 2011:03-2019:11, the average monthly growth rate of the price of this product was equal to 1.5 percent. Meanwhile, during the period of implementation of the preferential exchange rate policy, the average monthly price growth rate was equal to 2.7 percent. The results also show that in the short run, the exchange rate pass-through to sugar price in the second regime was significant and equal to 5%. In the long run, the exchange rate pass-through in this regime was equal to six percent.</span></span></span></span> نرخ ارز, الگوی مارکوف سوئیچینگ, شکر. exchange rate, markov switching pattern, sugar 133 158 http://qjerp.ir/browse.php?a_code=A-10-3289-1&slc_lang=fa&sid=1 Ehsan Rajabi احسان رجبی rajabi.ehsan63@gmail.com 100319475328460014818 100319475328460014818 Yes Agricultural Planning, Economic and Rural Development Research Institute,  موسسه پژوهش‌های برنامه‌ریزی، اقتصادکشاورزی و توسعه روستایی Ali Akbar Baghestany علی اکبر باغستانی a.baghestny@gmail.com 100319475328460014819 100319475328460014819 No Agricultural planning, Economic and Rural Development Research Institute (APERDRI), موسسه پژوهش‌های برنامه‌ریزی، اقتصادکشاورزی و توسعه روستایی Ebrahim Javedan ابراهیم جاودان rae1363@yahoo.com 100319475328460014820 100319475328460014820 No Agricultural planning, Economic and Rural Development Research Institute (APERDRI), موسسه پژوهش‌های برنامه‌ریزی، اقتصادکشاورزی و توسعه روستایی