fa برآورد میزان مداخله مستقیم بانک مرکزی ایران با رویکرد فشار بازار ارز تخصصي Special پژوهشي Research بررسی فشار بازار ارز و تعیین میزان مداخله بانک مرکزی در دوره‌های مختلف زمانی اطلاعات ارزشمندی در خصوص عملکرد بانک مرکزی و کارامدی سیاست‌های اعمال‌شده در بازار ارز ارائه می‌دهد. هدف اصلی این مطالعه، برآورد درجه مداخله مستقیم بانک مرکزی ایران در بازار ارز از اردیبهشت 1370 تا اسفند 1386 است. برای این منظور، شاخص فشار بازار ارز با بهره‌گیری از روش 3SLS محاسبه شده است. یافته‌های تحقیق حاکی از آن است که در دوره قبل از یکسان‌سازی نرخ ارز میانگین درجه مداخله مستقیم بانک مرکزی 16/0 و در دوره بعد از یکسان‌سازی 33/0 بوده است. علاوه‌ بر این، بانک مرکزی در اغلب ماه‌ها از سیاست مداخله ناهمسو پیروی نموده است. The study of exchange market pressure and assessing the central bank’s intervention in different periods can provide valuable information on the performance of central bank and the efficiency of policies applied in exchange market. This paper aims to estimate the degree of CBI’s direct intervention from May 1993 until March 2009 by applying 3SLS method. The main finding of this research suggests that the mean of direct intervention is 0.16 in the period prior to the fixed exchange rate period and 0.33 in the period following that period, when the managed floating exchange rate system was in place. Moreover, the CBI has been frequently leaning against the wind فشار بازار ارز، مداخله، مداخله همسو، مداخله ناهمسو Exchange Market Pressure, Intervention, leaning with the Wind, Leaning Against the Wind 87 114 http://qjerp.ir/browse.php?a_code=A-10-1-24&slc_lang=fa&sid=1 Zohreh Tabatabaie Nasab زهره طباطبایی‌نسب tabatabaienasab@gmail.com 10031947532846001303 10031947532846001303 Yes Zahra Afshari زهرا افشاری afsharizah@gmail.com 10031947532846001304 10031947532846001304 No